Sok z cytryny na przebarwienia, soda oczyszczona na pryszcze, domowy krem z filtrem przeciwsłonecznym – w mediach społecznościowych takie przepisy zbierają miliony wyświetleń. Wydają się tanie, naturalne i bezpieczne, bo przecież „to tylko jedzenie”. Dermatolodzy mają jednak na ten temat zupełnie inne zdanie. Sprawdzamy, które kuchenne składniki mogą skórze bardziej zaszkodzić niż pomóc i dlaczego.
Cytryna i limonka: naturalne nie znaczy łagodne
Sok z cytrusów jest mocno kwaśny, więc nałożony na twarz może podrażnić, a nawet poparzyć skórę. Dermatolodzy cytowani przez magazyn Glamour ostrzegają, że po takim „rozjaśnianiu” skóra bywa podrażniona i pozostają na niej przebarwienia – czyli dokładnie to, czego chcieliśmy się pozbyć.
Szczególnie groźne jest połączenie cytrusów ze słońcem. Niektóre rośliny, w tym limonka, zawierają furanokumaryny. Pod wpływem promieniowania UVA uszkadzają one komórki skóry i wywołują fitofotodermatozę. Jak wyjaśnia serwis DermNet, to reakcja toksyczna, a nie alergiczna, więc może wystąpić u każdego. Po 24–48 godzinach pojawia się zaczerwienienie, często pęcherze, a ciemne ślady po zapaleniu potrafią utrzymywać się nawet latami.
Soda, pasta do zębów i surowe jajko
Soda oczyszczona i pasta do zębów to popularne „domowe” sposoby na wypryski. Według dermatologów oba produkty mogą jednak podrażniać i wywoływać stan zapalny skóry, a na trądzik istnieją znacznie lepiej przebadane preparaty. Lekarze ankietowani przez TODAY wymieniają sodę i sok z cytryny wśród modnych składników, którym brakuje solidnych dowodów skuteczności.
Surowe jajko w maseczce to z kolei ryzyko zakażenia bakteriami Salmonella. Takie infekcje skóry są rzadkie, ale ta możliwość istnieje.
Przyprawy, owoce i łój wołowy
Kurkuma, chętnie dodawana do maseczek, ma właściwości przeciwzapalne, ale potrafi zabarwić skórę na żółto. Cynamon dermatolodzy radzą omijać całkowicie, a pozostałe przyprawy przed użyciem warto sprawdzić na małym fragmencie skóry, bo u niektórych osób wywołują podrażnienia. Owoce, poza ryzykiem przebarwień, mogą też uczulać.
Coraz popularniejszy łój wołowy może z kolei zatykać pory, dlatego nie jest dobrym wyborem dla cery tłustej i trądzikowej. Każdy kosmetyk robiony w domu może też zostać zanieczyszczony bakteriami lub pleśnią.
Domowy filtr i zabiegi „zrób to sam”
Najpoważniejsze ostrzeżenie dotyczy domowych kremów z filtrem. Nikt nie kontroluje, jaką ochronę rzeczywiście dają, więc łatwo o oparzenie słoneczne, szybsze starzenie się skóry i większe ryzyko nowotworów skóry. Dermatolodzy odradzają też mikronakłuwanie w domu i peelingi chemiczne do samodzielnego użytku – amerykańska FDA ostrzegała, że niektóre z nich mogą pozostawić blizny. Jeśli zależy Ci na złuszczaniu i wyrównaniu kolorytu, lepiej wybrać profesjonalny peeling chemiczny wykonany w gabinecie niż eksperymentować z kwasem z kuchni.
Co to oznacza dla Ciebie?
- Nie nakładaj na twarz cytrusów, zwłaszcza przed wyjściem na słońce. Jeśli sok trafi na skórę, zmyj go.
- Nie rób własnego filtra UV – wybierz przebadany krem z filtrem.
- Zrób test płatkowy przed użyciem nowego składnika, także „naturalnego”.
- Domowe mikstury przygotowuj na jeden raz i nie przechowuj ich, bo mogą się zanieczyścić.
- Postaw na podstawy: oczyszczanie, nawilżanie i ochronę przeciwsłoneczną. Nowe kosmetyki wprowadzaj pojedynczo.
Jeśli po domowej maseczce pojawi się pieczenie, pęcherze lub przebarwienia, skonsultuj się z dermatologiem albo kosmetologiem.
Najczęściej zadawane pytania
Czy można rozjaśniać przebarwienia sokiem z cytryny?
Dermatolodzy tego nie zalecają. Kwaśny sok może podrażnić lub poparzyć skórę, a w połączeniu ze słońcem wywołać reakcję, po której zostają ciemne plamy. Zamiast rozjaśnienia można więc uzyskać nowe przebarwienia.
Dlaczego cytrusy na skórze są groźne akurat w słońcu?
Niektóre rośliny, np. limonka, zawierają furanokumaryny, które pod wpływem promieniowania UVA uszkadzają komórki skóry. Po 1–2 dniach mogą pojawić się zaczerwienienie i pęcherze, a ślady potrafią utrzymywać się bardzo długo. To reakcja toksyczna, więc może wystąpić u każdego, nie tylko u alergików.
Czy domowy krem z filtrem chroni przed słońcem?
Nie ma na to dowodów, bo nikt nie kontroluje ochrony, jaką daje taka mieszanka. Dermatolodzy ostrzegają, że może to prowadzić do oparzeń, szybszego starzenia się skóry i większego ryzyka nowotworów skóry. Bezpieczniej wybrać przebadany kosmetyk z filtrem.
Jak bezpiecznie testować domowe maseczki?
Przed nałożeniem na twarz zrób próbę na małym fragmencie skóry i obserwuj reakcję. Przygotowuj mieszankę na jeden raz, bo domowe kosmetyki mogą się zanieczyścić bakteriami lub pleśnią. Jeśli pojawi się pieczenie, pęcherze lub przebarwienia, skonsultuj się z dermatologiem lub kosmetologiem.
